Maharashtra Voter List 2026: प्रारूप मतदार यादी जाहीर; 2.06 कोटी नावे नाहीत
महाराष्ट्राची प्रारूप मतदार यादी जाहीर; 2 कोटी 6 लाख मतदारांची नावे नाहीत, 30 सप्टेंबरपर्यंत संधी
मुंबई : महाराष्ट्रातील मतदारांसाठी महत्त्वाची बातमी आहे. विशेष सखोल पुनरीक्षण (SIR) 2026 अंतर्गत राज्याची प्रारूप मतदार यादी 31 ऑगस्ट 2026 रोजी प्रसिद्ध करण्यात आली आहे. या यादीत एकूण 7 कोटी 71 लाख 65 हजार 562 मतदारांचा समावेश करण्यात आला आहे.
मात्र, जुन्या मतदार यादीतील 2 कोटी 6 लाख 88 हजार 487 मतदारांची नावे प्रारूप यादीत समाविष्ट झालेली नाहीत. त्यामुळे प्रत्येक मतदाराने आपले नाव नव्या प्रारूप यादीत आहे की नाही, हे तपासणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
महाराष्ट्रात आता किती मतदार?
विशेष सखोल पुनरीक्षण सुरू करण्यापूर्वी राज्यात एकूण 9 कोटी 78 लाख 54 हजार 49 मतदार होते. पुनरीक्षणानंतर प्रसिद्ध झालेल्या प्रारूप मतदार यादीत 7 कोटी 71 लाख 65 हजार 562 मतदारांचा समावेश आहे.
यामध्ये:
- पुरुष मतदार : 3,95,89,905
- महिला मतदार : 3,75,72,570
- तृतीयपंथी मतदार : 3,087
अशा प्रकारे प्रारूप यादीत समाविष्ट मतदारांची संख्या 7.71 कोटी आहे.
2 कोटींपेक्षा जास्त मतदारांची नावे का नाहीत?
प्रारूप मतदार यादीतून नावे वगळली जाण्यामागे वेगवेगळी कारणे आहेत. निवडणूक विभागाने दिलेल्या माहितीनुसार, यामध्ये प्रामुख्याने अशा मतदारांचा समावेश आहे ज्यांच्याबाबत निवासाच्या ठिकाणी पडताळणी होऊ शकली नाही.
यामध्ये पुढील कारणांचा समावेश आहे:
- मतदार दिलेल्या पत्त्यावर राहत नसणे किंवा सापडत नसणे
- संबंधित ठिकाणाहून स्थलांतर झालेले असणे
- मतदाराचा मृत्यू झालेला असणे
- अन्यत्र नोंदणी झालेली किंवा दुबार नोंद असणे
- इतर कारणांमुळे गणना प्रपत्र भरण्यास नकार देणे
महत्त्वाचे म्हणजे प्रारूप यादीत नाव नसणे म्हणजे मतदानाचा अधिकार कायमचा संपला असे समजू नये. पात्र मतदारांना दावे आणि हरकती दाखल करण्याची संधी देण्यात आली आहे.
SIR २०२६ प्रारूप यादी मध्ये नाव इथे शोधा
नाव नाही? 30 सप्टेंबरपूर्वी दावा करा
प्रारूप मतदार यादीत आपले नाव आढळले नाही, पण आपण पात्र मतदार असाल, तर 31 ऑगस्ट ते 30 सप्टेंबर 2026 या कालावधीत दावा किंवा हरकत दाखल करता येईल.
त्यामुळे मतदारांनी शेवटच्या दिवसाची वाट न पाहता आपले नाव तपासणे आणि आवश्यक असल्यास संबंधित प्रक्रिया पूर्ण करणे योग्य ठरेल.
18 वर्षे पूर्ण करणाऱ्या तरुणांनाही संधी
1 ऑक्टोबर 2026 या अर्हता दिनांकापर्यंत 18 वर्षे पूर्ण करणाऱ्या पात्र नागरिकांनाही मतदार यादीत नाव नोंदवण्यासाठी अर्ज करता येणार आहे.
यासाठी प्रपत्र 6 (Form 6) भरावे लागेल.
मतदार यादीतील नाव, पत्ता, वय किंवा लिंग यासारख्या तपशीलात दुरुस्ती करायची असल्यास प्रपत्र 8 (Form 8) वापरता येईल.
तर एखाद्या मतदाराच्या नावाबाबत आक्षेप असल्यास प्रपत्र 7 (Form 7) द्वारे हरकत नोंदवता येते.
मतदान केंद्रांमध्येही बदल
SIR प्रक्रियेदरम्यान केवळ मतदार यादीचे पुनरीक्षण झालेले नाही, तर मतदान केंद्रांचेही सुसूत्रीकरण करण्यात आले आहे.
ताज्या घडामोडी (Live Updates)
पूर्वी राज्यात 1,00,253 मतदान केंद्रे होती. 394 नवीन मतदान केंद्रांची भर पडली, तर मतदारसंख्या कमी झाल्यामुळे 431 मतदान केंद्रे कमी करण्यात आली.
त्यामुळे आता राज्यात 1,00,216 मतदान केंद्रे आहेत.
याशिवाय 1,403 मतदान केंद्रांचे स्थान बदलण्यात आले आहे. विशेषतः मुंबई शहर, मुंबई उपनगर, ठाणे आणि पालघर जिल्ह्यांमध्ये काही मतदान केंद्रांच्या संरचनेत बदल करण्यात आला आहे.
त्यामुळे मतदारांनी केवळ मतदार यादीतील नावच नव्हे, तर आपले मतदान केंद्र कोणते आहे, हेही तपासणे आवश्यक आहे.
2002-2004 च्या मतदार यादीतील नोंदींचीही पडताळणी
प्रारूप मतदार यादीत नाव असलेल्या काही मतदारांच्या जुन्या 2002-2004 च्या मतदार यादीतील नोंदी जुळत नसतील किंवा तांत्रिक विसंगती आढळत असेल, तर संबंधित मतदारांना नोटीस बजावली जाऊ शकते.
अशा प्रकरणांमध्ये आवश्यक कागदपत्रे सादर करण्याची संधी दिली जाणार आहे. कागदपत्रांची पडताळणी केल्यानंतर संबंधित मतदाराच्या नोंदणीबाबत निर्णय घेतला जाईल.
अंतिम मतदार यादी 4 नोव्हेंबरला
दावे आणि हरकतींची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर 4 नोव्हेंबर 2026 रोजी अंतिम मतदार यादी प्रसिद्ध करण्याचे नियोजन आहे.
लक्षात ठेवा
| महत्त्वाची बाब | तारीख |
| प्रारूप मतदार यादी प्रसिद्ध | 31 ऑगस्ट 2026 |
| दावे व हरकती | 31 ऑगस्ट ते 30 सप्टेंबर 2026 |
| अर्हता दिनांक | 1 ऑक्टोबर 2026 |
| अंतिम मतदार यादी | 4 नोव्हेंबर 2026 |
मतदारांनी आता काय करावे?
सर्वात आधी प्रारूप मतदार यादीत आपले नाव तपासा.
नाव आढळले नाही आणि आपण पात्र मतदार असाल, तर 30 सप्टेंबरपूर्वी दावा दाखल करा.
पत्ता बदलला असेल, नाव किंवा इतर तपशील चुकीचा असेल, तर संबंधित प्रपत्राद्वारे दुरुस्ती करून घ्या.
मतदार यादी आणि SIR 2026 संदर्भातील अधिकृत माहिती महाराष्ट्राच्या मुख्य निवडणूक अधिकारी कार्यालयाच्या संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे.
मतदार हेल्पलाइन : 1950
महत्त्वाचे: प्रारूप यादीत नाव नाही म्हणून मतदानाचा अधिकार संपला असे समजू नका. आधी आपली नोंद तपासा आणि पात्र असल्यास निर्धारित मुदतीत दावा दाखल करा.
